تبلیغات
مقالات و گفتگو های فرهنگی - پدیده «شهید جاوید» مصطفی ایزدی
چهارشنبه 2 دی 1388

پدیده «شهید جاوید» مصطفی ایزدی

   نوشته شده توسط: شهاب    

موضوع قیام حضرت سیدالشهدا حسین بن علی (ع) یکی از دامنه دارترین و در عین حال پرتحریف ترین موضوعاتی است که صدها و بلکه هزاران کتاب در طول 14 قرن گذشته توسط اندیشمندان پرمایه و محقق یا نویسندگان کم سواد و بی مایه درباره اش نوشته شده است.


موضوع قیام حضرت سیدالشهدا حسین بن علی (ع) یکی از دامنه دارترین و در عین حال پرتحریف ترین موضوعاتی است که صدها و بلکه هزاران کتاب در طول 14 قرن گذشته توسط اندیشمندان پرمایه و محقق یا نویسندگان کم سواد و بی مایه درباره اش نوشته شده است. آیت الله حاج شیخ نعمت الله صالحی نجف آبادی موضوع قیام امام حسین (ع) را حتی فراتر از یک حادثه تاریخی که پرداختن به آن از نگاه تاریخ نگاری امر رایجی شده، می داند و معتقد است باید به همان سبک درس های عالی اجتهادی (خارج) از طرف علمای طراز اول مورد تحقیق قرار گیرد. صالحی نجف آبادی معتقد است؛ «مساله قیام امام حسین (ع) یکی از پیچیده ترین مسائل تاریخی اسلام است و علت این پیچیدگی، اختلاف و تعارضاتی است که در مدارک مربوط به این مساله وجود دارد و به همین جهت در تشخیص حقیقت این قیام نظرهای متضادی اظهار شده و از طرفی چون عمل امام حجت است باید واقعیت نهضت آن حضرت شناخته شود تا مردم بتوانند از آن پیروی کنند بنابراین حرکت امام موضوع یک مساله مهم فقهی و عملی است و تا موضوع حکمی مشخص نشود عمل به آن حکم غیرممکن است. از این رو پیشنهاد می شود مساله قیام سبط پیغمبر (ص) در حوزه های علمیه به همان سبک درس های عالی اجتهادی (خارج) از طرف علمای طراز اول مورد تحقیق قرار گیرد و محصول اجتهاد آنان منتشر شود تا به این وسیله هم به این آشفتگی که در نوشته های نویسندگان و گفته های گویندگان وجود دارد خاتمه داده شود و هم مردم از سرگردانی نجات یابند و هم پیروی و بهره برداری از قیام عظیم امام میسر شود.» با این دیدگاه صالحی نجف آبادی وارد تحقیق و پژوهش در موضوع قیام امام حسین (ع) شد و پس از هفت سال بررسی و کنکاش جامع و همه جانبه، کتاب ارزشمند «شهید جاوید» را به جامعه اسلامی و علاقه مندان به حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و پژوهشگران تاریخ اسلام ارائه کرد. گزارش انتشار کتاب شهید جاوید و بحث ها و جدل هایی که بر سر آن در حوزه های علمیه در میان روضه خوان ها، در میان مردم کوچه و بازار و در میان انقلابیون سال های 49 تا 52 پیش آورد بسیار مفصل و خواندنی است اما ارائه آن گزارش- که خود کتاب مفصلی خواهد شد- در این مقاله میسر نیست و وسع اندک این نوشته اجازه چنین کاری را نمی دهد. نکته اول اینکه چه شد آیت الله صالحی به تالیف «شهید جاوید» دست زد؟ ایشان در پاسخ به این پرسش و ایجاد انگیزه برای کار تحقیق در موضوع امام حسین (ع) و شهید جاوید گفته است؛ «مرحوم آیت الله بروجردی در حوزه قم یک روح تحقیق دمید و چون من مجذوب ایشان بودم این مطلب در روح من اثر زیاد گذاشت که در هر مساله یی تحقیق جدید بکن. استاد هر چه گفت، گفت. برای خودش گفت. نظر خودش بود. این را آقای بروجردی برای ما کاملاً جا انداخت. لذا این روحیه در من کاملاً جا گرفت که هر مساله یی را باید از نو فکر کرده، بعد از فکر فهمید که فلان آقا این مساله را که گفته، آیا درست گفته یا درست نگفته؟ بالاخره در هر مساله جدید ما باید فکر کنیم و خودمان فکر کنیم. من درباره همه مسائل، نه منحصراً در قضیه امام حسین (ع) در هر بحثی، فقهی، اصولی، تفسیری، رجالی و تاریخی فرق نمی کند من این روحیه را اعمال می کردم. یک روز دعوت شدم برای سخنرانی در انجمن مهندسین ایران. قرار بود در جلسه انجمن مهندسین در ایام عاشورا پیرامون نهضت امام حسین (ع) صحبت کنم. طبیعی است در یک چنین جلسه یی تحصیلکرده های دانشگاه، روشنفکرها و استادان حضور دارند. باید مطالبی ارائه شود که مورد قبول واقع شود و تکرار مکررات نباشد. برای این جلسه خودم تحقیق جدیدی کردم. تمام منابع را باید زیر و رو کنم از قدیم و جدید، مقایسه کنم و ببینم علمای ما از قدیم چه گفته اند و علمای جدید ما چه گفته اند و روایات در این باب چیست و حق در مساله کدام است. این تحقیقات بنای شهید جاوید شد.» (برداشت از خاطرات چاپ نشده.)